cây đơn lá đỏ có tác dụng gì

Cây đơn lá đỏ có tác dụng gì? Đơn lá đỏ từ lâu được dân gian dùng để trị các bệnh mụn nhọt, mẩn ngứa. Ngoài ra, đơn lá đỏ còn có tác dụng điều trị tiêu chảy rất hiệu quả.

  1. Nhận biết đơn lá đỏ

Đơn lá đỏ còn gọi là đơn mặt trời (Excoecaria cochinchinensis Lour.), họ Thầu dầu (Euphorbiaceae). Là cây nhỏ, cao độ 0,5 – 1m. Cành nhỏ vươn dài màu đỏ tía. Lá mọc đối, mép khía răng, cuống dài, mặt trên xanh sẫm bóng, mặt dưới màu đỏ tía. Cụm hoa mọc ở kẽ lá và đầu cành. Quả nang, có cạnh. Đơn lá đỏ cũng là một cây vừa làm cảnh vừa làm thuốc. Có hầu hết ở các địa phương trong nước ta: Thái Bình, Hải Dương, Tuyên Quang…

  1. Công dụng chữa bệnh của đơn lá đỏ

Trong lá chứa nhiều thành phần hóa học khác nhau: flavonoid, saponin, coumarin, anthranoid, tanin…. Thường thu hái lá vào lúc cây sắp ra hoa, phơi khô. Một số địa phương có tập quán thu hái lá cây đơn lá đỏ vào dịp tết Đoan Ngọ (tết 5/5 âm lịch). Chính vì thế mà cây này còn mang tên cây “chè 5 tháng 5”, sau đó phơi khô, bảo quản vào các dụng cụ chống ẩm để dùng quanh năm. Trước khi dùng cần sao vàng.

Theo YHCT , đơn lá đỏ có tác dụng thanh nhiệt giải độc, thông kinh, hoạt lạc, chỉ thống. Dùng trị mụn nhọt, mẩn ngứa, đơn độc, nhất là các nhọt lớn, nhọt vú… mà người ta gọi là chứng “đơn”; cũng chính vì lẽ đó, tên cây mang chữ “đơn”. Và vì lá của nó có màu đỏ, nên ghép lại thành đơn lá đỏ.

 

Liều dùng, ngày 6 – 9g, dạng thuốc sắc, trước bữa ăn. Thường phối hợp với các vị thuốc khác.

 

  1. Một số chứng bệnh thường dùng đơn lá đỏ:

– Trị mụn nhọt, dị ứng: ngứa: đơn lá đỏ (sao vàng), hoa kim ngân, mỗi vị 10g, sắc uống.

 

– Trị tiêu chảy lâu ngày , hoặc chữa kiết lỵ ở trẻ em: đơn lá đỏ, kim ngân hoa, (kim ngân đằng), ké đầu ngựa, liên kiều, mỗi vị 8 – 12g, dưới dạng nước sắc, ngày một thang, chia 3 lần uống, trước bữa ăn.

 

– Dùng ngoài, sắc nước rửa mụn nhọt, lở ngứa.

 

Một số bài thuốc chữa bệnh từ cây đơn lá đỏ

  1. Bài thuốc chữa mề đay, dị ứng

 

Chuẩn bị: Lá đơn đỏ 16 – 20g. Có thể gia thêm vỏ núc nác, ké đầu ngựa và kim ngân mỗi vị 8 – 10g.

Thực hiện: Đem các vị sắc lấy nước, chia thành 2 – 3 lần uống trong ngày.

  1. Bài thuốc trị vú sưng đỏ, đau nhức, mụn nhọt ở vú

 

Chuẩn bị: Lá đơn đỏ 15 – 20g.

Thực hiện: Rửa sạch, đem dược liệu sắc lấy nước uống, chia nước sắc thành 2 – 3 lần sử dụng. Ngoài ra có thể dùng dược liệu khô đem vò nát, sao nóng và bọc trong túi vải, chườm lên vùng đau nhức.

  1. Bài thuốc trị trẻ em đi lỵ, đại tiện ra máu

 

Chuẩn bị: Lá đơn đỏ 1 nắm.

Thực hiện: Rửa sạch, sắc lấy nước uống.

  1. Bài thuốc trị bệnh mất ngủ, mẩn ngứa và zona thần kinh

 

Chuẩn bị: Lá đơn tía tươi 20 – 30g.

Thực hiện: Sao vàng hạ thổ, đổ nước ngậm rồi sắc lấy khoảng 500ml. Mỗi lần dùng 150ml, ngày dùng 2 lần.

  1. Bài thuốc trị mụn nhọt và mẩn ngứa ngoài da

 

Chuẩn bị: Cành đơn lá đỏ 20 – 30g, phối hợp thêm một ít đậu ván tía, thài lài tía và bầu đất tía.

Thực hiện: Sắc uống, mỗi ngày dùng 1 thang.

  1. Bài thuốc trị tiêu chảy lâu ngày

 

Chuẩn bị: Gừng nướng 1 miếng và lá đơn đỏ (sao vàng) 15g.

Thực hiện: Đem sắc với 600ml còn lại 200, chia thành 3 lần uống trong ngày.

  1. Bài thuốc trị bệnh viêm da cơ địa

 

Chuẩn bị: Lá đơn đỏ 5 lá và ½ thìa muối hạt.

Thực hiện: Đem lá đơn đỏ rửa sạch, để ráo nước rồi giã nát với muối hạt. Vắt nước cốt uống 2 lần/ ngày, còn phần bã dùng đắp và xát nhẹ lên vùng da cần điều trị.

  1. Bài thuốc trị thấp khớp

 

Chuẩn bị: Lá bạc thau (sao vàng), lá đơn tướng quân và lá cây đơn đỏ mỗi vị 12g, ké đầu ngựa và rễ gối hạc mỗi vị 16g, lá thông 8g, dây kim ngân 10g. Nếu hàn nhiều gia thêm thổ phục linh và tỳ giải mỗi vị 16g, nếu phong nhiều gia thêm kinh giới 12g và vòi voi 16g.

Thực hiện: Sắc với 600ml nước với lửa nhỏ cho đến khi còn 200ml, chia thành nhiều lần uống trong ngày. Nên sử dụng bài thuốc trước khi ăn.

  1. Bài thuốc chữa mề đay mẩn ngứa

 

Chuẩn bị: Tầm phong và lá cây đơn lá đỏ mỗi vị 100g.

Thực hiện: Rửa sạch dược liệu, đun sôi với 2.5 lít nước trong khoảng 10 phút. Dùng 1 chén nước sắc uống, phần còn lại dùng để tắm hoặc ngâm rửa.

  1. Bài thuốc hỗ trợ điều trị bệnh viêm đại tràng thường xuyên đi phân lỏng

 

Chuẩn bị: Lá đơn đỏ (khô, sao vàng) 15 – 20g.

Thực hiện: Sắc với 1 lít nước còn lại 300ml nước sắc, thêm vài lát gừng vào khi thuốc còn ấm. Chia nước sắc thành nhiều lần uống trong ngày.

  1. Bài thuốc trị chứng kiết lỵ ở trẻ em và tiêu chảy mãn tính

 

Chuẩn bị: Ké đầu ngựa, kim ngân đằng, đơn lá đỏ, liên kiều mỗi vị 8 – 12g.

Thực hiện: Sắc lấy nước, chia thành 3 lần uống. Sử dụng bài thuốc trước khi ăn, ngày dùng 1 thang cho đến khi bệnh thuyên giảm.

Lưu ý khi sử dụng cây đơn lá đỏ

Người bị chứng khó đông máu hoặc hay chảy máu không nên dùng.

Tránh nhầm lẫn cây đơn lá đỏ với đơn hoa đỏ thuộc họ Cà phê và cây đơn tướng quân (khôi tía, cây lá khôi, khôi nhung).

Các bài thuốc đắp, ngâm rửa, tắm từ cây đơn lá đỏ chỉ thích hợp với những trường hợp bệnh nhẹ và chưa có hiện tượng bội nhiễm. Trong trường hợp tổn thương da xảy ra trên diện rộng và có dấu hiệu viêm, sưng nóng, đau nhức, bạn nên phối hợp với các biện pháp điều trị chuyên sâu được bác sĩ chỉ định.

Thông tin trong bài viết chỉ có giá trị tham khảo. Để biết thêm thông tin về cây đơn lá đỏ, bạn nên trao đổi với bác sĩ chuyên khoa y học cổ truyền.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *